Khi ta nói lối sống, ta có thể hiểu là ta nói đến toàn bộ các hoạt động sống của con người theo một kiểu lối nào đó. Toàn bộ hoạt động sống của con người bao gồm trước hết là lao động, là các hoạt động sống hàng ngày của cá nhân trong gia đình ngoài xã hội, là các hoạt động văn hóa, học tập, giải trí, giao tiếp bạn bè.
Tất cả các hoạt động này đều gắn liền với những cơ sở kinh tế, chính trị, tư tưởng triết lý của xã hội. Những cơ sở ấy quyết định chiều hướng tư duy, tư tưởng tình cảm con người và quyết định chiều hướng sống con người theo một lối sống phù hợp với các cơ sở ấy.
Nếu các cơ sở kinh tế, chính trị là kiểu tư bản chủ nghĩa, tư tưởng triết lý của nó nhất định là cá nhân chủ nghĩa cực đoan, ích kỷ cực đoan, càng ít lao động mà kiếm được nhiều tìn càng tốt, tiền là trên hết, cốt sống đầy đủ hơn người. Còn ai chết đói mặc kệ. Và lối sống của mỗi người trong xã hội cũng theo kiểu như vậy.
Nếu các cơ sở kinh tế, chính trị là kiểu xã hội chủ nghĩa, tư tưởng triết lý là xóa bỏ bóc lột, là thương yêu giúp đỡ lẫn nhau, tôn trọng lẫn nhau, tạo mọi điều kiện cho mỗi người được phát triển tốt nhất, toàn diện nhất. Lối sống kiểu xã hội chủ nghĩa là lối sống theo chủ nghĩa tập thể, coi trọng lợi ích tập thể theo đạo lý “một người vì mọi người, mọi người vì một người”.
Đó là hai lối sống hoàn toàn đối lập nhau, trái ngược nhau, không có điểm nào dung hòa được.
Thông thường một xã hội tồn tại như thế nào, quy định con người trong xã hội đó phải sống theo cái lối sống phù hợp với nó. Do vậy mỗi con người lại tạo cho mình
những cách suy nghĩ
hành động theo lối sống như vậy làm cho xã hội lại càng vững vàng phát triển theo hướng mà nó đang có. Vì con người vừa là sản phẩm do xã hội nhào nặn lên, vừa là chủ thể xây dựng lên xã hội.
Chúng ta hiện nay đang trong bước đi ban đầu của thời kỳ quá độ để xây dựng chủ nghĩa xã hội. Xã hội ta chưa có đầy đủ những cơ sở kinh tế xã hội xã hội chủ nghĩa vững chắc (tức là một nền công nghiệp lớn xã hội chủ nghĩa), trong khi đó lại còn đang tồn tại nhiều cơ sở kinh tế không phải xã hội chủ nghĩa như các cơ sở kinh tế tư nhân, các cơ sở kinh tế kiêm tư bản chủ nghĩa. Vì vậy trong đầu óc con người cũng còn tồn tại cả kiểu tư duy và đạo lý xã hội chủ nghĩa cũng như kiểu tư duy và đạo lý không xã hội chủ nghĩa – chống xã hội chủ nghĩa.
Hai chữ đạo lý này đang đấu tranh với nhau kịch liệt. Cũng như hai kiểu cơ sở kinh tế cũng đang đấu tranh với nhau quyết liệt.
Chỉ có điều trong xã hội ta có Đảng cộng sản, mạnh mẽ, lại có chính quyền Nhà nước do Đảng cộng sản lãnh đạo. Vì vậy các cơ sở kinh tế cũng như đạo lý xã hội chủ nghĩa có thế mạnh, thế thống trị thế áp đảo.
Đạo lý xã hội chủ nghĩa là đạo lý tiến bộ, nhân đạo vì hạnh phúc của tất cả mọi người. Đạo lý tư bản chủ nghĩa là đạo lý phản động chỉ lo cho lợi ích ghê gớm của những kẻ bóc lột.
Một khi đạo lý tốt đẹp được toàn xã hội hay tuyệt đại đa số người trong xã hội tán thành công nhận và thực hành thì cũng tạo ra được một lối sống tốt đẹp trong xã hội.
Trong thời kỳ chiến tranh chống đế quốc của nhân dân ta, cơ sở kinh tế của ta nghèo nàn, đời sống luôn luôn bị đảo lộn, bị tàn phá vì chiến tranh. Nhưng nhân dân ta “muôn người như một” sống theo đạo lý của Bác Hồ “Không có gì quý hơn độc lập tư do” nên ở những vùng giải phóng và trong
quân đội ta có một lối sống rất đẹp, rất cao mà thế giới phải khâm phục.
Download để đọc tiếp...